Өнгөрсөн сард Гашуунсухайт-Ганцмод, Шивээхүрэн-Сэхэ, Ханги-Мандал гэсэн гурван гол боомтын гаалийн нэвтрүүлэлт өндөр хэвээр байлаа. Энэ хугацаанд Олон улсын хүүхдийн эрхийг хамгаалах өдөр буюу зургаадугаар сарын 1-нд, мөн “Лууны завины баяр” тохиосон зургаадугаар сарын 19-нд тус бүр нэг өдрийн хаалт хийсэн нь Хятад, Монголын хилийн боомтын хэлэлцээрийн дагуу хэрэгжжээ.
Ганцмод боомтоор зургадугаар сард өдөрт дунджаар 1,332 автомашин нэвтэрсэн нь тавдугаар сараас 2.2 хувиар буурсан үзүүлэлт байв. Харин Сэхэ боомтоор өдөрт дунджаар 892 автомашин нэвтэрч, 12.1 хувиар өссөн. Харин Мандал боомтоор өдөрт дунджаар 496 автомашин нэвтэрч, 14.3 хувиар нэмэгджээ.
Ганцмод боомтын гаалийн нэвтрүүлэлт зургадугаар сард дунджаас өндөр түвшинд хадгалагдаж, өдөрт нэвтрэх автомашины тоо 1,300-аас дээш байв. Хэдийгээр хяналтын агуулахууд дахь нөөц өндөр байсан, мөн сарын сүүлээр Монголд жолооч нарын ажил хаялт гарснаар зарим өдрийн үзүүлэлт буурахад нөлөөлсөн ч нэвтрүүлэлтийн хэмжээ өндөр хэвээр үлджээ.
Монгол Улсын Үйлдвэрчний эвлэлүүд болон Засгийн газар цалинг үе шаттайгаар 30 хувиар нэмэгдүүлэх тохиролцоонд хүрсний дараа Монголын эрчим хүч, геологи, уул уурхайн үйлдвэрчний эвлэлийн холбооны хамтын хэлэлцээрийн хороо долдугаар сарын 1-нд ажил хаялтаа цуцалснаа мэдэгдсэн байна.
Сэхэ боомтын ачаа тээврийн хэмжээ энэ онд мэдэгдэхүйц өссөн байна. Зургадугаар сарын 10-ны байдлаар тус боомтын нийт ачаа нэвтрүүлэлт 17.61 сая тонноос давж, өнгөрсөн жилийн мөн үеийн хэмжээнд 70 хоногийн өмнө хүрчээ.
Мөн жилийн зорилтын тэн хагаст төлөвлөснөөс 20 хоногийн өмнө хүрсэн байна. Тус боомт цаашид ч гаалийн нэвтрүүлэлтийн үр ашгаа хадгалж, бүтэн жилийн дүнгээр 35 сая тонн ачаа нэвтрүүлэхээр зорьж байна. Мандал боомтоор зургадугаар сард өдөрт 400-500 автомашин нэвтэрчээ. Дөрөвдүгээр сард өмнөх сараас буурч, тавдугаар сард бага зэрэг сэргэсэн тус боомтын өдөр тутмын дундаж нэвтрүүлэлт зургадугаар сард дахин өссөн байна.
Тээвэрлэлт нэмэгдсэнээр нөөц буурав
Ганцмод боомтын хяналтын агуулахууд дахь Монголын нүүрсний нөөц тавдугаар сарын сүүлээр огцом нэмэгдсэн. Гаалийн нэвтрүүлэлт өссөн ч агуулахаас гарах урсгал тогтвортой байсан тул нөөц 4.77 сая тоннд хүрч, түүхэн дээд түвшиндээ хүрсэн байна. Гэвч зургадугаар сард Шаньси мужийн нийлүүлэлт хумигдаж, Шаньсигийн Таншангаас авах худалдан авалт нэмэгдсэнээр Лууны завины баярын хаалт болон баярын үеийн гаалийн нэвтрүүлэлт багассан нөхцөлд ч нөөц буурч эхэлжээ. Зургадугаар сарын 29-ний байдлаар нөөц 4.44 сая тонн болж, оргил түвшнээсээ 6.9 хувиар буурсан байна.
Цахим дуудлага худалдааны хэмжээ буурч, үнэ өсөв
Монголын хөрөнгийн биржээр зохион байгуулагдсан цахим дуудлага худалдаанд зургадугаар сард санал болгосон хэмжээ буурсан ч үнэ өсжээ. Нийт санал болгосон хэмжээ 3.17 сая тонн болж, тавдугаар сараас 11.1 хувиар буурсан байна. Харин борлуулсан хэмжээ 1.56 сая тонн болж, 56.1 хувиар агшжээ. Амжилттай арилжсан хувь 49 хувьтай тэнцэж, өмнөх сараас 50 нэгж хувиар буурсан байна.
“Эрдэнэс Тавантолгой” ХК-ийн угаасан хагас зөөлөн коксжих нүүрс болон “Тавантолгой” ХК-ийн 1/3 коксжих нүүрсний дуудлага худалдаа хэд хэдэн удаа амжилтгүй болсон байна. Үүнд эхлэх үнэ худалдаачдын ашгийн маржийг шахсан нь нөлөөлж, нийт борлогдоогүй үлдсэн хувь тавдугаар сараас мэдэгдэхүйц өндөр гарчээ. Харин бусад төрлийн нүүрсний арилжаа сайн байсан бөгөөд амжилттай арилжсан хувь өндөр түвшинд хадгалагдсан байна.
Дуудлага худалдааны үнэ зургадугаар сард ерөнхийдөө өсжээ. Энержи ресурс ХХК-ийн нүүрсний "middlings" бүтээгдэхүүний дуудлага худалдааны дундаж эцсийн үнэ Ганцмод боомтод DAP нөхцөлөөр, НӨАТ-гүй дүнгээр тонн тутамд 474 юань болж, тавдугаар сараас долоон юаниар нэмэгдсэн байна.
Монголын №3 угаасан коксжих нүүрсний дундаж үнэ Ганцмод боомтод DAP нөхцөлөөр, НӨАТ-гүй дүнгээр тонн тутамд 1,033 юань болж, 45 юаниар өсжээ. Монголын №5 түүхий коксжих нүүрсний дундаж үнэ Ганцмод боомтод DAP нөхцөлөөр, НӨАТ-гүй дүнгээр тонн тутамд 159.9 ам.доллар болж, 21.5 ам.доллараар нэмэгдсэн байна.
Нүүрсний төрлөөр авч үзвэл зургадугаар сард цахим дуудлага худалдаанд эрчим хүчний нүүрсний эзлэх хувь нэмэгджээ. Коксжих нүүрсний борлуулалт 1.04 сая тонн буюу нийт борлуулалтын 66 хувийг бүрдүүлсэн бол эрчим хүчний нүүрсний борлуулалт 524,800 тонн буюу 34 хувийг эзэлсэн байна.
Спот үнэ фьючерсийн хөдөлгөөнтэй уялдан өөрчлөгдөв
Зургадугаар сард хилийн боомтууд дээрх Монголын нүүрсний спот үнэ фьючерсийн зах зээлийн савлагааг даган хөдөлжээ. Монголын №5 түүхий коксжих нүүрсний үнэ фьючерс өсөж, арбитражийн худалдаачид идэвхтэй худалдан авалт хийсний нөлөөгөөр сарын эхээр тонн тутамд 1,283 юаньд хүрч өссөн байна. Дараа нь фьючерсийн үнэ буурч, худалдаачид позицоо хааснаар үнэ зургадугаар сарын дунд үед тонн тутамд 1,133 юань хүртэл доошилжээ. Харин сарын сүүлийн өдрүүдэд фьючерсийн үнэ сэргэхтэй зэрэгцэн үнэ бага зэрэг өссөн байна.
Гангийн үйлдвэрүүдийн худалдан авалт нэмэгдэв
Шаньси мужийн Чинюань уурхайд тавдугаар сарын сүүлээр осол гарсны дараа Шаньсигийн коксжих нүүрсний нийлүүлэлт хумигдаж, дотоодын үнэ өссөн байна. Үүний улмаас Монголын нүүрс Таншаны худалдан авагчдын хувьд өртгийн хувьд илүү өрсөлдөх чадвартай болж, гангийн үйлдвэрүүд Монголын нүүрсний худалдан авалтаа нэмэгдүүлжээ.
Гэвч гангийн үйлдвэрүүд үнэ бууруулах шахалтаа үргэлжлүүлсэн байна. Баруун хойд Хятадын гангийн үйлдвэрүүдийн Монголын №5 угаасан коксжих нүүрсэнд өгсөн тендерийн үнэ зургадугаар сард тонн тутамд 1,473-1,530 юанийн хооронд хэлбэлзэж, ослын өмнөх түвшнээс 100-170 юаниар өсжээ. Хэбэй мужид байрладаг үйлдвэрүүдийн тендерийн үнэ тонн тутамд 1,570-1,675 юань байсан бөгөөд 65-160 юаниар нэмэгдсэн нь дотоодын нүүрсний үнийн өсөлтөөс харьцангуй бага байв.
Төлөв
Цаашид долдугаар сард гаалийн нэвтрүүлэлт огцом буурах төлөвтэй байна. Учир нь Хятад, Монголын хилийн боомтууд Наадмын баярыг тохиолдуулан долдугаар сарын 11-15-нд таван өдөр хаагдана. Мөн зарим жолооч баярын өмнө болон дараа ажилдаа удаан эргэн орох магадлалтай тул энэ нь нөөцийг мэдэгдэхүйц бууруулах төлөвтэй байна.
Чинюань уурхайн ослын дараа Шаньси мужид аюулгүй ажиллагааны шалгалтууд хатуу хэвээр үргэлжилж, олон уурхай зогссон хэвээр байна. Зарим уурхай үйлдвэрлэлээ аажмаар сэргээж байгаа ч нийлүүлэлтийн сэргэлт удаан байна. Долдугаар сарын 2-ны байдлаар Шаньси мужийн коксжих нүүрсний 54 уурхай үйл ажиллагаагаа зогсоосон хэвээр байсан нь дотоодын коксжих нүүрсний нийлүүлэлтийг хомс түвшинд хадгалж байна.
Зургадугаар сард түүхий эдийн үнэ огцом өссөнөөр гангийн үйлдвэрүүдийн ашигт ажиллагаа дарамтад орж, үйлдвэрлэл буурах хүлээлт нэмэгджээ. Коксжих нүүрс болон коксын эрэлт суларч, үнийн буурах дарамт бий болж болзошгүй байна. Гэвч Наадмын баярын үеэр Монголын нийлүүлэлт багасах, мөн Хятадын дотоодын коксжих нүүрсний нийлүүлэлт хомс хэвээр байх нь долдугаар сард Монголын нүүрсний зах зээлийг дэмжих төлөвтэй байна. Зах зээлийн анхаарал цаашид Шаньси мужийн уурхайн үйлдвэрлэл сэргэх эсэх, мөн ган болон коксын үйлдвэрүүдийн үйл ажиллагаанд төвлөрөхөөр байна.
Тус нийтлэлийг https://www.sxcoal.com/en/news сайтаас орчуулав